Süresiz Nafaka Kaldırıldı mı? Yoksulluk Nafakası ve Nafakanın Kaldırılması

Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesine göre, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek taraf, kusuru diğer eşten daha ağır olmamak şartıyla karşı taraftan yoksulluk nafakası talep edebilir.

Yoksulluk nafakası, boşanma sonrasında ekonomik olarak güç duruma düşecek eşin korunmasını amaçlar. Nafakanın amacı kişiyi zenginleştirmek değil, boşanma nedeniyle ortaya çıkan ekonomik güçlüğün azaltılmasını sağlamaktır.

Yoksulluk Nafakası Şartları Nelerdir?

Yoksulluk nafakasına hükmedilebilmesi için bazı şartların birlikte bulunması gerekir.

Öncelikle evliliğin boşanma veya butlan kararıyla sona ermiş olması gerekir. Bunun yanında nafaka talep eden tarafın boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek olması aranır.

Nafaka isteyen tarafın kusuru, diğer eşten daha ağır olmamalıdır. Buna göre nafaka talep eden kişi kusursuz, daha az kusurlu veya diğer tarafla eşit kusurlu olabilir. Ancak daha ağır kusurlu olan taraf yoksulluk nafakası talep edemez.

Nafaka ödeyecek eşin boşanmada kusuru aranmaz.

Yoksulluk Nafakası Miktarı Nasıl Belirlenir?

Yoksulluk nafakasının miktarı hâkim tarafından tarafların sosyal ve ekonomik durumları dikkate alınarak belirlenir.

Nafaka miktarının, nafaka ödeyen tarafın mali gücüyle orantılı olması gerekir. Bu nedenle nafaka belirlenirken;

• tarafların gelirleri,
• malvarlıkları,
• zorunlu giderleri,
• çalışma güçleri,
• yaşları ve sağlık durumları

gibi somut hususlar göz önünde bulundurulabilir.

Yoksulluk nafakası bir ceza veya tazminat değildir. Nafaka miktarı belirlenirken hem nafaka alacaklısının ihtiyaçları hem de nafaka yükümlüsünün ödeme gücü dikkate alınmalıdır.

Yoksulluk Nafakası Hangi Durumlarda Sona Erer?

Türk Medeni Kanunu’nun 176. maddesinde yoksulluk nafakasının sona erme ve kaldırılma sebepleri düzenlenmiştir.

Nafaka alacaklısının yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin ölmesi hâlinde yoksulluk nafakası kendiliğinden sona erer.

Bu durumlarda ayrıca nafakanın kaldırılması davası açılması kural olarak gerekli değildir.

Nafakanın Kaldırılması Davası Hangi Durumlarda Açılır?

Bazı durumlarda nafaka kendiliğinden sona ermez. Nafakanın kaldırılması için mahkemede dava açılması gerekir.

Nafakanın kaldırılması davası şu hâllerde açılabilir:

• Nafaka alacaklısının evlenmeden fiilen evliymiş gibi yaşaması,
• Nafaka alacaklısının yoksulluğunun ortadan kalkması,
• Nafaka alacaklısının haysiyetsiz hayat sürmesi.

Bu durumların varlığını ileri süren nafaka yükümlüsünün iddiasını hukuka uygun delillerle ispatlaması gerekir.

Nafaka Alan Kişi İşe Girerse Nafaka Kesilir mi?

Nafaka alan kişinin işe girmesi, yoksulluk nafakasını kendiliğinden sona erdirmez.

Mahkeme, kişinin elde ettiği gelirin onu yoksulluktan kurtarıp kurtarmadığını değerlendirir. Gelirin kişinin temel ihtiyaçlarını karşılamaya yeterli olması hâlinde nafaka kaldırılabilir.

Gelir, kişinin ekonomik durumunu iyileştirmiş ancak yoksulluğunu tamamen ortadan kaldırmamışsa nafakanın tamamen kaldırılması yerine azaltılmasına karar verilebilir.

Süresiz Nafaka Ne Demektir?

Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yoksulluk nafakasının “süresiz olarak” talep edilebileceği düzenlenmiştir.

Ancak süresiz nafaka, nafakanın mutlaka ömür boyu devam edeceği anlamına gelmez. Kanunda belirtilen sona erme veya kaldırılma sebeplerinden biri ortaya çıktığında nafaka sona erebilir.

Bu nedenle “süresiz nafaka” kavramı, nafaka kararı verilirken önceden belirlenmiş kesin bir bitiş tarihinin bulunmaması şeklinde anlaşılmalıdır.

Anayasa Mahkemesi Süresiz Nafakayı Kaldırdı mı?

Anayasa Mahkemesi, 4 Haziran 2026 tarihinde Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresinin iptaline karar vermiştir.

Ancak bu karar, yoksulluk nafakasının tamamen kaldırıldığı anlamına gelmemektedir. İptal kararı yalnızca nafakanın süresine ilişkin düzenlemeyi konu almaktadır.

Kararın hukuki sonuçları; gerekçeli kararın Resmî Gazete’de yayımlanması, yürürlük tarihi ve kanun koyucu tarafından yapılacak yeni düzenleme sonrasında netleşecektir.

Bu nedenle mevcut nafaka kararları kendiliğinden sona ermiş değildir.

Mevcut Nafaka Ödemeleri Durdurulabilir mi?

Mevcut bir mahkeme kararına dayanan nafaka ödemeleri, yalnızca Anayasa Mahkemesinin iptal kararı gerekçe gösterilerek tek taraflı şekilde durdurulmamalıdır.

Mahkeme kararı olmadan nafakanın ödenmemesi;

• birikmiş nafaka borcu,
• icra takibi,
• faiz ve yargılama giderleri

gibi hukuki sonuçlara neden olabilir.

Nafakanın kaldırılması veya azaltılması için somut olayın özelliklerine göre dava açılması gerekir.

Sonuç

Yoksulluk nafakası, boşanma nedeniyle ekonomik olarak güç duruma düşecek eşin korunmasını amaçlayan bir aile hukuku kurumudur.

Nafaka alacaklısının yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin ölmesi hâlinde nafaka kendiliğinden sona erer. Fiilen evli gibi yaşama, yoksulluğun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürme durumlarında ise nafakanın kaldırılması için dava açılması gerekir.

Anayasa Mahkemesinin 4 Haziran 2026 tarihli kararı, süresiz nafaka uygulaması bakımından önemli bir değişikliğe işaret etmektedir. Ancak yeni hukuki durum, gerekçeli karar ve yapılacak kanuni düzenleme sonrasında kesinlik kazanacaktır.

Yoksulluk nafakası, nafakanın kaldırılması veya azaltılması konusunda her somut olayın koşulları farklılık gösterebilir. Hak kaybı yaşamamak ve güncel hukuki durum hakkında ayrıntılı bilgi almak için Taşdemir & Demir Hukuk Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.